Η ελεημοσύνη στο Ισλάμ

Άχμαντ Μ.Ελντίν

الحمد لله رب العالمين، وصلى الله وسلم على نبينا محمد وعلى آله وأصحابه أجمعين، أما بعد 

Η εθελοντική ελεημοσύνη και η χρηματική συνεισφορά (σάντακα) για χάρη του Αλλάχ είναι μακράν η καλύτερη επένδυση που μπορεί να κάνει ο πιστός.

Ο Προφήτης Μουχάμαντ صلى الله عليه و سلم είπε ότι ο Αλλάχ είπε

يَا ابْنَ آدَمَ أَنْفِقْ أُنْفِقْ عَلَيْكَ

«Ω άνθρωπε, ξόδεψε (ελεημοσύνη – χρηματική συνεισφορά) και εγώ θα ξοδέψω για εσένα» {Μούσλιμ, 993}

Όταν δίνεις τότε ο Αλλάχ θα σου δώσει. Και δεν συγκρίνεται σε ποιότητα αυτό που θα σου δώσει ο Αλλάχ με αυτό που έδωσες εσύ. Και ποτέ μην σκεφτείς ότι αυτό θα μειώσει τα χρήματα σου η τον πλούτο σου. Τουναντίον, θα τον αυξήσει και θα τον ευλογήσει. Ο Προφήτης Μουχάμαντ صلى الله عليه و سلم είπε:

مَا نَقَصَتْ صَدَقَةٌ مِنْ مَالٍ وَمَا زَادَ اللَّهُ عَبْدًا بِعَفْوٍ إِلاَّ عِزًّا وَمَا تَوَاضَعَ أَحَدٌ لِلَّهِ إِلاَّ رَفَعَهُ اللَّهُ

Η σάντακα δεν λιγοστεύει τα χρήματα, και όποιος συγχωρεί τον άλλον ο Αλλάχ θα αυξήσει γιαυτον την τιμή και αυτός που ταπεινώνεται στον Αλλάχ θα εξυψωθεί το επίπεδο του {Μούσλιμ, 2588}

Το να δίνεις – προσφέρεις χρηματική συνεισφορά δεν σου λιγοστεύει τα χρήματα η τον πλούτο σου. Επίσης, το χαντίθ μας πληροφορεί και για άλλα, εξίσου σημαντικά, χαρακτηριστικά όπως την συγχώρεση προς τον συνάνθρωπο μας και την ταπείνωση προς στον Κύριο μας. Αυτά τα συναντάμε και στο Κοράνι οπου ο Ύψιστος λέει:

الَّذِينَ يُنفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ وَالْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ ۗ وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ

«Που ξοδεύουν ελεύθερα (για χάρη του Αλλάχ), είτε στα εύκολα, είτε στα δύσκολα, και που περιορίζουν το θυμό τους, και συγχωρούν όλους τους ανθρώπους, γιατί ο Αλλάχ αγαπά τους αγαθοεργούς» {Κοράνι 3:134}

Στα εύκολα ξοδεύουν για χάρη του Αλλάχ. Δηλαδή, ξοδεύουν και προσφέρουν ανοιχτά χωρίς περιορισμούς. Ξοδεύουν όμως και στα δύσκολα, στις οικονομικές τους δυσκολίες, στο μέτρο που μπορούν και είναι ικανοί. Και όταν δυσκολεύονται δεν υποβαθμίζουν καμία βοήθεια η χρηματική συνεισφορά, όσο μικρή και αν είναι.

Και όταν εξοργίζονται περιορίζουν το θυμό τους. Δηλαδή, κάποιος τους αδικεί σε τέτοιο βαθμό που σκέπτονται την εκδίκηση. Όμως συγκρατιούνται για χάρη του Αλλάχ κάνοντας υπομονή.

Και συγχωρούν τους ανθρώπους. Δηλαδή, συγχωρεί τον κάθε έναν που τυχόν τον έχει αδικήσει, με τον έναν η τον άλλον τρόπο. Και το κάνει γιατί ελπίζει στο να λάβει ο ίδιος συγχώρεση από τον Κύριο του.

Και ο Αλλάχ αγαπά τους αγαθοεργούς. Δηλαδή αυτούς που πράττουν το καλό όπως ορίζεται στο Ισλάμ, ιδιαίτερα σε θέματα λατρείας (δικαιώματα προς τον Ύψιστο – Μονοθεϊσμός) και καλής συμπεριφοράς με καλοσύνη προς τον συνανθρώπους.  {Ταφσίρ ας Σαάντι, σελ. 286 – Συνοπτική καταγραφή}  

Η σάντακα, μικρή η μεγάλη, είναι εξαιρετικής σημασίας για έναν πιστό διότι πέρα που λειτουργεί ως επένδυση, επιπροσθέτως, σβήνει αμαρτίες. Ο Προφήτης Μουχάμαντ صلى الله عليه و سلم είπε:

وَالصَّدَقَةُ تُطْفِئُ الْخَطِيئَةَ كَمَا يُطْفِئُ الْمَاءُ النَّارَ

«Η σάντακα σβήνει τις αμαρτίες όπως το νερό σβήνει την φωτιά» {Τιρμιδί, 614 – αυθεντικό

ο Ύψιστος λέει:

إِن تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِيَ ۖ وَإِن تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۚ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّئَاتِكُمْ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ

«Το να δείχνετε την ελεημοσύνη σας είναι καλό. Καλύτερα, όμως είναι να την αποκρύπτετε και να ελεείτε ανώνυμα, εκείνους που έχουν ανάγκη. Αυτό επανορθώνει για σας μερικές αμαρτίες. Κι ο Αλλάχ γνωρίζει ό,τι κάνετε» {Κοράνι 2:271}

Το να δείχνεις την ελεημοσύνη σου είναι κάτι καλό, με την προϋπόθεση οτι ωφελεί και ενθαρρύνει τους γύρω και δεν το κάνεις επιδεικτικά. Διότι σε περίπτωση που γίνεται για λόγους επίδειξης και φιγούρας δεν γίνεται αποδεκτό από τον Ύψιστο. Η δημόσια ελεημοσύνη λοιπόν που κάνει καλό και ενθαρρύνει είναι κάτι καλό. Όμως το να δίνεις σάντακα στα κρυφά, χωρίς να σε βλέπει ο άλλος, είναι καλύτερο και πιο ενάρετο, διοτι προστατεύει το κομμάτι της ειλικρίνειας. Η συνέπεια θα είναι ο Αλλάχ να συγχωρέσει κάποιες αμαρτίες εξαιτίας αυτής της σάντακα. {Ταφσίρ ας Σαάντι, σελ. 201}

Ο Προφήτης Μουχάμαντ صلى الله عليه و سلم είπε

إِنَّ الصَّدَقَةَ لَتُطْفِئُ غَضَبَ الرَّبِّ وَتَدْفَعُ مِيتَةَ السُّوءِ

«Το να δίνεις ελεημοσύνη καταλαγιάζει την οργή του Αλλάχ και αποτρέπει έναν άσχημο θάνατο» {Τιρμιδί, νο. 663}

Το χαντίθ αυτό είναι αρκετά ελπιδοφόρο και μας πληροφορεί για μια (από τις πολλές) πράξεις που ευχαριστούν τον Ύψιστο καθώς επίσης προστατεύει από ένα άσχημο τέλος (θάνατο).

Ο Προφήτης  صلى الله عليه و سلم είπε ότι 7 κατηγορίες ανθρώπων θα προστατευτούν από την ανυπόφορη ζέστη της Ημέρας της Αναμονής (Ημέρα της Κρίσης). Μια κατηγορία από τους 7 είναι αυτοί που δίνουν ελεημοσύνη. Η ρήση λέει:

رَجُلٌ تَصَدَّقَ أَخْفَى حَتَّى لاَ تَعْلَمَ شِمَالُهُ مَا تُنْفِقُ يَمِينُهُ

«…ένα άτομο που δίνει ελεημοσύνη τόσο μυστικά (δεν επιδεικνύεται) σε βαθμό που το αριστερό του χέρι δεν γνώριζε πόσα έδωσε το δεξί» {Μπουχάρι, νο. 660}

Η πρόταση «το αριστερό του χέρι δεν γνώριζε πόσα έδωσε το δεξί» σημαίνει ότι κανείς δεν γνωρίζει το ποσό που δίνει σε χρηματική συνεισφορά. Η μυστική ελεημοσύνη, αυτή που δεν δημοσιοποιείται, είναι καλύτερη και ποιοτικότερη διότι ασφαλίζει την ταπεινότητα του πιστού, εκτός αν η δημοσιοποίηση λειτουργεί ως κίνητρο για τους υπόλοιπους έτσι ώστε να ακολουθήσουν την συγκεκριμένη ενάρετη πρακτική.

Ο Προφήτης  صلى الله عليه و سلم μίλησε επίσης για την καλύτερη μορφή της σάντακα. Όταν τον πλησίασε κάποιος και τον ρώτησε «Ποια σάντακα έχει την μεγαλύτερη και καλύτερη ανταμοιβή (από τον Αλλάχ)», είπε: 

أَنْ تَصَدَّقَ وَأَنْتَ صَحِيحٌ شَحِيحٌ، تَخْشَى الْفَقْرَ وَتَأْمُلُ الْغِنَى

«Είναι η σάντακα αυτή που δίνεις όταν είσαι υγιής, φιλάργυρος,  φοβάσαι την φτώχεια και επιθυμείς να γίνεις πλούσιος» {Μπουχάρι, νο. 1419}

Αυτή είναι η καλύτερη και η πιο κατάλληλη στιγμή για ένα άτομο να δώσει. Η στιγμή αυτή που έχει την υγεία του, φοβάται την φτώχεια καθώς ταυτόχρονα αγαπά τα χρήματα του (λίγα η πολλά). Και αυτό θα λειτουργήσει ως απόδειξη της ειλικρίνειας του.

Συνοψίζοντας, η σάντακα ωφελεί ως εξής:

  • -Ευλογεί το πλούτο (μικρό η μεγάλο)
  • -Τον αυξάνει, δεν τον μειώνει
  • -Σβήνει αμαρτίες
  • -Είναι στοιχείο αγαθοεργίας και ο Αλλάχ αγαπά τους πιστούς αγαθοεργούς
  • -Καταλαγιάζει την οργή του Αλλάχ
  • -Αποτρέπει έναν άσχημο θάνατο
  • -Προστασία από την ανυπόφορη ζέστη της Ημέρας της Αναμονής
  • -Την Ημέρα της Κρίσης η ακόμα και σε αυτήν την ζωή θα επιστραφεί η ανταμοιβή και θα πολλαπλασιαστεί
  • -Τέλος, η καλύτερη και μεγαλύτερη ανταμοιβή από την σάντακα έρχεται όταν είσαι υγιής, φιλάργυρος, φοβάσαι την φτώχεια και επιθυμείς να γίνεις πλούσιος 

وصلى الله وسلم وبارك على نبينا محمد

Ετικέτες: , , ,

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.