Οι παραβολές του Κορανίου – الأمثال في القرآن الكريم

Άχμαντ Μ.Ελντίν

بـسـم الله والحـمـد لله والـصلاة والـسـلام عــلى رسـول الله، وبـعـد

Το βιβλίο الأمثال في القرآن الكريم (οι παραβολές στο ευγενές Κοράνι), γραμμένο από τον μεγάλο λόγιο και Ιμάμη, Ίμπν ουλ Κάγιεμ, είναι από τα λίγα και από τα πιο αξιόπιστα στο είδος του. Καταπιάνεται με τα εδάφια του Κορανίου που περιέχουν παραβολές με έναν επεξηγηματικό τρόπο, έτσι ώστε να ωφεληθεί ο πιστός με κατανόηση και νουθεσία. Η παρούσα ανάρτηση θα ανανεώνεται συχνά μέχρι να ολοκληρωθεί το βιβλίο.

Παραβολή νο.1: Η σύγκριση του μονοθεϊστή με τον πολυθεϊστή

Ο Ύψιστος λέει:

ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَّجُلًا فِيهِ شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ وَرَجُلًا سَلَمًا لِّرَجُلٍ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا ۚ الْحَمْدُ لِلَّهِ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

«Ο Αλλάχ θέτει ένα παράδειγμα: ένας άνδρας (υπηρέτης) που ανήκει σε πολλούς συνεταίρους (αφεντικά – κύριοι) που διαφωνούν, κι ένας (άλλος) άνδρας (υπηρέτης) που ανήκει ολοκληρωτικά σ’ ένα (μόνο) κύριο: Μήπως αυτοί οι δύο (υπηρέτες) όταν συγκριθούν είναι όμοιοι; Όλη η δόξα ανήκει στον Αλλάχ, όμως οι περισσότεροι δεν καταλαβαίνουν» {Κοράνι 39:29}

Ο Ιμάμ Ίμπν ουλ Κάγιεμ σχολιάζει:

«Ο Αλλάχ μας δίνει ένα παράδειγμα για τον μονοθεϊστή και τον πολυθεϊστή. Ο πολυθεϊστής (ειδωλολάτρης η παγανιστής) περιγράφεται ως υπηρέτης που ανήκει σε πολλούς κυρίους (αφεντικά). Οφείλει να τους υπηρετήσει όλους, όμως δεν είναι σε θέση να το κάνει διότι είναι αδύνατον να τους ευχαριστήσει όλους. Ο πιστός όμως, ο μονοθεϊστής, που λατρεύει έναν και μόνο Θεό τον Δημιουργό, παρομοιάζεται με τον υπηρέτη που ανήκει σε ένα και μόνο κύριο (αφεντικό). Αυτός ο υπηρέτης γνωρίζει καλά αυτόν που υπηρετεί και γνωρίζει τον τρόπο να ευχαριστήσει τον αφέντη του. Γνωρίζει τι θέλει από αυτόν ο αφέντης του και είναι ασφαλής από τα πολλά αφεντικά τα οποία διαγωνίζονται και εναντιώνονται μεταξύ τους.

Ο υπηρέτης που ανήκει σε ένα και μόνο κύριο είναι συγκεντρωμένος στα καθήκοντα του, τα οποία είναι συγκεκριμένα και έχουν συνέπεια, είναι αφοσιωμένος σε ένα πρόσωπο, με αποτέλεσμα ο κύριος του είναι ένα ευχαριστημένος και ευσπλαχνικός μαζί του.

Ο Αλλάχ ο Ύψιστος μας ρωτά: Πως είναι δυνατόν αυτοί οι δυο υπηρέτες να είναι όμοιοι μεταξύ τους; Όταν ένας υπηρέτης υπηρετεί έναν κύριο (αφέντη) και είναι ολοκληρωτικά αφοσιωμένος σε αυτόν, τότε θα δεχτεί προστασία, γενναιοδωρία, ευσπλαχνία και πολλές άλλες ωφέλειες από αυτόν τον κύριο. Ο υπηρέτης όμως που ανήκει σε πολλούς, συνεχώς θα βρίσκεται σε σύγχυση και η προσπάθεια του να υπηρετήσει τους πολλούς κυρίους του δεν θα έχει αντίκρισμα.»

Αμθάλ φιλ Κουρ’άν αλ Καρίμ, σελ. 103

Παραβολή νο.2: Ο ιστός της αράχνης

Ο Ύψιστος παρομοιάζει την πολυθεϊστική νοοτροπία της εικονολατρίας, της αγιολατρείας και οποιαδήποτε πολυθεϊστική έκφραση, με τον ιστό της αράχνης. Διαβάζουμε στο Κοράνι:

مَثَلُ الَّذِينَ اتَّخَذُوا مِن دُونِ اللَّهِ أَوْلِيَاءَ كَمَثَلِ الْعَنكَبُوتِ اتَّخَذَتْ بَيْتًا ۖ وَإِنَّ أَوْهَنَ الْبُيُوتِ لَبَيْتُ الْعَنكَبُوتِ ۖ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ

«Το παράδειγμα εκείνων που παίρνουν άλλους προστάτες, εκτός από το Αλλάχ, μοιάζει σαν την αράχνη, που πήρε (έκτισε για τον εαυτό της ιστό) ένα σπίτι. Αλλά το πιο εύθραυστο σπίτι είναι αυτό της αράχνης, αν ήξεραν και καταλάβαιναν» {Κοράνι 29:41}

Ο Ύψιστος αναφέρει ότι οι πολυθεϊστές και τα πρόσωπα/αντικείμενα που επικαλούνται είναι αδύναμα και εύθραυστα. Για την ακρίβεια τα αντικείμενα και τα πρόσωπα λατρείας είναι ακόμα πιο αδύναμα από αυτούς (δες το παράδειγμα της εικόνας, λείψανα, αντικείμενα, αγάλματα, αγίους κτλ).

Η πολυθεϊστική πράξη των πολυθεϊστών, που καταφεύγουν σε επίκληση αντικείμενων και προσώπων (κτίσματα), παρομοιάζεται με τον ιστό της αράχνης. Ο ιστός της αράχνης είναι το πιο αδύναμο σπίτι, συνεπώς προσφέρει την πιο αδύναμη προστασία. Ομοίως, όταν οι πολυθεϊστές αναζητούν προστασία σε εικόνες, ανθρώπους, αγάλματα, αγίους, τάφους και νεκρούς (και οτιδήποτε άλλο παρόμοιο), έχουν καταφύγει σε μια πολύ αδύναμη προστασία η οποία δεν είναι σε θέση να τους ωφελήσει και να τους προστατέψει. Τουναντίον, τους ζημιώνει.

Κάθε φορά που οι πολυθεϊστές και οι πλανεμένοι αναζητούν προστασία σε κάτι/κάποιον άλλον, πέρα από τον Αλλάχ, τότε αυτό ενεργεί αντίθετα. Αντί για ωφέλεια λαμβάνουν ζημία (θεολογική). Εκεί που νομίζουν ότι θα προστατευτούν, στην πραγματικότητα εκτίθενται σε σοβαρή απώλεια.

وَاتَّخَذُوا مِن دُونِ اللَّهِ آلِهَةً لَّعَلَّهُمْ يُنصَرُونَ

لَا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَهُمْ وَهُمْ لَهُمْ جُندٌ مُّحْضَرُونَ

«Κι έπειτα παίρνουν (για λατρεία) άλλες  (ψεύτικες) θεότητες,   αντί   τον   Αλλάχ (τον αληθινό Θεό),  (ελπίζοντας) ότι θα μπορέσουν να τους βοηθήσουν. Οι ψεύτικες θεότητες δεν έχουν τη δύναμη να τους βοηθήσουν ενώ θα τους φέρουν (μπροστά στον Αλλάχ την Ημέρα της Κρίσης) σαν στρατιώτες (για να καταδικαστούν)» {Κοράνι 36:74-75}

Ο άνθρωπος καλείται να εγκαταλείψει την επίκληση και το να ζητά βοήθεια από την κτίση (την δημιουργία) και να απευθυνθεί στον Δημιουργό, τον πραγματικό Προστάτη, τον Παντοδύναμο, τον μόνο Άξιο λατρείας.

Αμθάλ φιλ Κουρ’άν αλ Καρίμ, σελ. 30-31

Παραβολή νο.3: Η μύγα και η επίκληση (ντουά)

Ο Ύψιστος δίνει ένα παράδειγμα γιαυτούς που επικαλούνται αγίους, νεκρούς, εικόνες, ανθρώπους, προφήτες, ιερά αντικείμενα, το οτιδήποτε πέρα από τον Αλλάχ:

يَا أَيُّهَا النَّاسُ ضُرِبَ مَثَلٌ فَاسْتَمِعُوا لَهُ ۚ إِنَّ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِن دُونِ اللَّهِ لَن يَخْلُقُوا ذُبَابًا وَلَوِ اجْتَمَعُوا لَهُ ۖ وَإِن يَسْلُبْهُمُ الذُّبَابُ شَيْئًا لَّا يَسْتَنقِذُوهُ مِنْهُ ۚ ضَعُفَ الطَّالِبُ وَالْمَطْلُوبُ

«Ω! Εσείς οι άνθρωποι! Έχει δοθεί ένα παράδειγμα κι ακούστε το ! Αυτούς που επικαλείστε – αντί τον Αλλάχ -δεν είναι σε θέση ( δεν μπορούν) να δημιουργήσουν (ούτε) μια μύγα έστω κι αν όλοι τους μαζευτούν γι’ αυτό ! Κι αν (ακόμα) η μύγα αρπάξει κάτι τι απ’ αυτούς, δεν θα έχουν τη δύναμη να το σώσουν (να το απαλλάξουν) απ’ αυτή. Αδύνατοι είναι και ο αιτών και το αιτούμενο!» {Κοράνι 22:73}

Το παράδειγμα αυτό ακυρώνει όλες τις πηγές του Σίρκ (πολυθεϊσμού, ειδωλολατρίας, παγανισμού) από την καρδιά ενός ατόμου. Και αυτό γιατί το λιγότερο πράγμα που μπορεί να κάνει το αντικείμενο λατρείας η της επίκλησης, είναι να βρίσκεται σε θέση να ωφελήσει και να αποτρέψει την βλάβη. Οι άγιοι, οι ενάρετοι, οι νεκροί, τα είδωλα και τα αντικείμενα λατρείας που διάφοροι τα/τους επικαλούνται, δεν είναι σε θέση να δημιουργήσουν ούτε μια μύγα.

Από την στιγμή που δεν μπορούν να δημιουργήσουν έστω και μια μύγα, είναι ανίκανοι να παράγουν κάτι μεγαλύτερο και σπουδαιότερο, να πάρουν πίσω αυτό που τους άρπαξε η μύγα.

Άρα λοιπόν αποτελεί απόδειξη ότι αυτά που λατρεύουν και επικαλούνται πέρα από τον Αλλάχ είναι ανάξια και αδύναμα. Δεν είναι σε θέση να δημιουργήσουν, να ωφελήσουν, ούτε να αποτρέψουν την βλάβη από έναν αδύναμο πλάσμα όπως η μύγα. Πως είναι δυνατόν λοιπόν να λατρεύονται και να απευθύνεται σε αυτούς η επίκληση;

Και οι δυο τους, και αυτός που κάνει επίκληση και σε αυτό/αυτόν που απευθύνεται η επίκληση και η λατρεία, είναι αδύναμοι και στο ίδιο ακριβώς επίπεδο, δηλαδή αδύναμα δημιουργήματα. Άρα, πως είναι δυνατόν κάποιος να επικαλείται την δημιουργία και όχι τον Δημιουργό;  

Αμθάλ φιλ Κουρ’άν αλ Καρίμ, σελ. 92 

 

Συνεχίζεται…

وصلى الله وسلم وبارك على نبينا محمد

Ετικέτες: ,

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.