Το βιβλίο του εξαγνισμού – Φίκχ και Αχαντίθ για την σωματική καθαριότητα και πνευματική κάθαρση – تنبيه الأفهام بشرح عمدة الأحكام – الشيخ العثيمين

تنبيه الأفهام بشرح عمدة الأحكام – الشيخ العثيمين

Το βιβλίο του εξαγνισμού: Φίκχ και Αχαντίθ για την σωματική καθαριότητα και πνευματική κάθαρση  

Από το σπουδαίο Νομολογικό έργο «Ούμντατουλ Αχκαάμ» του Ιμάμη Άμπου Μουχάμαντ Άμπντουλ Γανί ίμπν Άμπντουλ Ουάχιντ αλ Μάκντισί, σε επεξήγηση του Σέηχ Ίμπν Ουθαημήν. Διαβάζοντας επίσης και από τις σημειώσεις μου από την επεξηγηματική του Σέηχ Αμπντάλλαχ ίμπν ΆμπντουρΡαχμάν ααλ Μπασαάμ

Ανάγνωση-Παρουσίαση: Άχμαντ Μ.Ελντίν – أحمد بن محيي الدين

 

  1. Εισαγωγή: Κιτάμπ ατ Ταχάρα. Η έννοια της κάθαρσης

Χαντίθ νο.1 : Οι πράξεις κρίνονται με βάση την πρόθεση

إِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالنِّيَّةِ وَإِنَّمَا لاِمْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ فَهِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ لِدُنْيَا يُصِيبُهَا أَوِ امْرَأَةٍ يَتَزَوَّجُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ

Ο Όμαρ Ίμπν ουλ Χατάμπ είπε: Άκουσα τον Απόστολο του Αλλάχ صلى الله عليه و سلم  να λέει: Πράγματι, οι πράξεις λογαριάζονται/κρίνονται με βάση τις προθέσεις (και σε άλλη ρήση: «με βάση την πρόθεση»). Και κάθε άτομο θα κριθεί σύμφωνα με αυτό που είχε ως πρόθεση. Γιαυτο οποιανού η μετανάστευση ήταν (έχοντας πρόθεση) για χάρη του Αλλάχ και του Αποστόλου Του, τότε η μετανάστευση θα είναι (πράγματι) για τον Αλλάχ και τον Απόστολο Του, και οποιανου η μετανάστευση ήταν για χάρη ενός κοσμικού οφέλους η για χάρη μιας γυναίκας την οποία θα παντρευτεί, τότε η μετανάστευση του θα κριθεί σύμφωνα με αυτό που είχε ως πρόθεση {Μούσλιμ, νο.1907}


Χαντίθ νο.2 :Η προσευχή ενός ατόμου δεν γίνεται αποδεκτή παρά μόνο εφόσον έχει εξαγνιστεί 

إِنَّ اللَّهَ لاَ يَقْبَلُ صَلاَةَ أَحَدِكُمْ إِذَا أَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَ

«Ο Αλλάχ δεν θα κάνει αποδεκτή την προσευχή του ατόμου όταν είναι σε κατάσταση ακαθαρσίας έως ότου εξαγνιστεί (με γουδού – πλύσιμο προσευχής, η γούσλ – ολοκληρωτικό πλύσιμο)» {Μπουχάρι, νο.6954 – Μούσλιμ, νο.537, Τιρμιδί, νο.75}


Χαντίθ νο.3 : Το σωστό πλύσιμο των ποδιών ως βασικό κομμάτι του γουδού (πλυσίματος της προσευχής)

وَيْلٌ لِلأَعْقَابِ مِنَ النَّارِ

«Αλίμονο (προσοχή) στις φτέρνες από την φωτιά (κάντε σωστά το γουδού)» {Μπουχάρι, νο.163 – Μούσλιμ, νο.572}


Χαντίθ νο.4 : Πλύσιμο της μύτης στο γουδού, πλύσιμο χεριών μετά τον ύπνο και καθαριότητα μετά την φυσική ανάγκη
إِذَا تَوَضَّأَ أَحَدُكُمْ فَلْيَجْعَلْ فِي أَنْفِهِ ثُمَّ لِيَنْثُرْ، وَمَنِ اسْتَجْمَرَ فَلْيُوتِرْ، وَإِذَا اسْتَيْقَظَ أَحَدُكُمْ مِنْ نَوْمِهِ فَلْيَغْسِلْ يَدَهُ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهَا فِي وَضُوئِهِ، فَإِنَّ أَحَدَكُمْ لاَ يَدْرِي أَيْنَ بَاتَتْ يَدُهُ

«Όταν κάποιος από εσάς κάνει γουδού τότε να βάλει νερό (μέσα) στη μύτη του και να τη φυσήξει καλά έξω (το νερό). Και όποιος καθαρίζει τα γενετικά του όργανα με πέτρες τότε να χρησιμοποιεί μονό αριθμό (από πέτρες). Και όποιος σηκώνεται από τον ύπνο να πλένει τα χέρια του (τρεις φορές) προτού αγγίξει δοχείο (νερού για πλύσιμο προσευχής), διότι πράγματι κανείς δεν ξέρει τι ακούμπησαν τα χέρια του κατά την διάρκεια της νύχτας». Και στην διατύπωση του Μούσλιμ: «Να εισπνεύσει νερό από τα δυο ρουθούνια του», και σε άλλη διατύπωση: «όποιος κάνει γουδού να εισπνεύσει νερό (στη μύτη)» {Μπουχάρι, νο.162 – Μούσλιμ, νο.561-562}


Χαντίθ νο.5 : Βρωμίζοντας το στάσιμο νερό που προορίζεται για καθαρισμό

لاَ يَبُولَنَّ أَحَدُكُمْ فِي الْمَاءِ الدَّائِمِ الَّذِي لاَ يَجْرِي، ثُمَّ يَغْتَسِلُ فِيهِ 

لاَ يَغْتَسِلُ أَحَدُكُمْ فِي الْمَاءِ الدَّائِمِ وَهُوَ جُنُبٌ

«Κανείς από εσάς να μην ουρεί σε στάσιμο νερό, το οποίο δεν είναι ρεούμενο, κάνοντας γούσλ από αυτό». Και από την συλλογή του Ιμάμη Μούσλιμ: «Κανείς από εσάς μην κάνει γούσλ σε στάσιμο νερό ενώ είναι Τζουνούμπ (έχοντας μεγάλη μορφή ακαθαρσίας)» {Μπουχάρι, νο.239 – Μούσλιμ, νο.283}


Χαντίθ νο.6 : Καθαρίζοντας την ακαθαρσία του σκύλου από τα δοχεία

إِذَا شَرِبَ الْكَلْبُ فِي إِنَاءِ أَحَدِكُمْ فَلْيَغْسِلْهُ سَبْعًا

أُولاَهُنَّ بِالتُّرَابِ

إِذَا وَلَغَ الْكَلْبُ فِي الإِنَاءِ فَاغْسِلُوهُ سَبْعَ مَرَّاتٍ وَعَفِّرُوهُ الثَّامِنَةَ فِي التُّرَابِ

«Όταν ο σκύλος πίνει από το δοχείο σας, τότε οφείλετε να το πλύνετε εφτά φορές». Και από την συλλογή του Ιμάμ Μούσλιμ: «Την πρώτη φορά με καθαρό χώμα». Και σε άλλη ρήση του Αμπντάλλαχ ίμπν Μουγάφαλ, ο Προφήτης είπε: «Όταν ο σκύλος γλύφει σε ένα δοχείο, τότε να το πλύνετε εφτά φορές και την όγδοη φορά με καθαρό χώμα» {Μπουχάρι, νο.172 – Μούσλιμ, νο.279,280}


Χαντίθ νο.7 : Το πλύσιμο της προσευχής σύμφωνα με την Σούννα (α)

عَنْ حُمْرَانَ، مَوْلَى عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَنَّهُ رَأَى عُثْمَانَ دَعَا بِوَضُوءٍ، فَأَفْرَغَ عَلَى يَدَيْهِ مِنْ إِنَائِهِ، فَغَسَلَهُمَا ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، ثُمَّ أَدْخَلَ يَمِينَهُ فِي الْوَضُوءِ، ثُمَّ تَمَضْمَضَ، وَاسْتَنْشَقَ، وَاسْتَنْثَرَ، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثًا وَيَدَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ ثَلاَثًا، ثُمَّ مَسَحَ بِرَأْسِهِ، ثُمَّ غَسَلَ كُلَّ رِجْلٍ ثَلاَثًا، ثُمَّ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَتَوَضَّأُ نَحْوَ وُضُوئِي هَذَا وَقَالَ ‏ “‏ مَنْ تَوَضَّأَ نَحْوَ وُضُوئِي هَذَا ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ، لاَ يُحَدِّثُ فِيهِمَا نَفْسَهُ، غَفَرَ اللَّهُ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ ‏”

Σε αφήγηση του Χουμράν ειπώθηκε ότι ο Ουθμάν Ίμπν Αφάν ζήτησε νερό για γουδού (πλύσιμο για προσευχή), έπειτα έριξε λίγο νερό στα χέρια του και τα έπλυνε τρεις φορές. Έπειτα έβαλε το δεξί του χέρι στο νερό και έπλυνε το στόμα και την μύτη, ρουφώντας νερό από τα ρουθούνια και βγάζοντας μετά το νερό με πίεση. Στη συνέχεια έπλυνε το πρόσωπο του τρεις φορές και τα χέρια του μέχρι τους αγκώνες από τρεις φορές. Έπειτα πέρασε με νερό το κεφάλι του. Και στη συνέχεια έπλυνε τα πόδια του (από τους αστραγάλους μέχρι και τα δάχτυλα) από τρεις φορές. Είπε: «Είδα τον Προφήτη να κάνει γουδού (πλύσιμο προσευχής) έτσι όπως έκανα τώρα εγώ και ο Απόστολος είπε: Όποιος κάνει γουδού όμοιο με το δικό μου και προσευχηθεί δύο ράκαα (προσευχής), δίχως να μιλάει στον εαυτό του (να σκέπτεται κάτι άλλο), τότε οι προηγούμενες αμαρτίες του θα συγχωρεθούν {Μπουχάρι, νο.164}


Χαντίθ νο.8 : Το πλύσιμο της προσευχής σύμφωνα με την Σούννα (β)

عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى الْمَازِنِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَجُلاً، قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ ـ وَهُوَ جَدُّ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى ـ أَتَسْتَطِيعُ أَنْ تُرِيَنِي، كَيْفَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَتَوَضَّأُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ نَعَمْ‏.‏ فَدَعَا بِمَاءٍ، فَأَفْرَغَ عَلَى يَدَيْهِ فَغَسَلَ يَدَهُ مَرَّتَيْنِ، ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلاَثًا، ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثًا، ثُمَّ غَسَلَ يَدَيْهِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ، ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَهُ بِيَدَيْهِ، فَأَقْبَلَ بِهِمَا وَأَدْبَرَ، بَدَأَ بِمُقَدَّمِ رَأْسِهِ، حَتَّى ذَهَبَ بِهِمَا إِلَى قَفَاهُ، ثُمَّ رَدَّهُمَا إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي بَدَأَ مِنْهُ، ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِ

«Από τον Αμρ Ίμπν Γιάχια αλ Μααζίνι, από τον πατέρα του, ο οποιος είπε: «Είδα τον Άμρ Ίμπν Άμπι Χάσαν να ρωτάει τον Αμπντάλλαχ Ίμπν Ζαηντ για το γουδού (πλύσιμο της προσευχής) του Απόστολου του Αλλάχ صلى الله عليه و سلم. Έτσι λοιπόν ζήτησε ένα δοχείο με νερό και έκανε γουδού με τον τρόπο του Απόστολου του Αλλάχ صلى الله عليه و سلم : Έριξε στα χέρια του νερό και τα έπλυνε τρεις φορές. Έπειτα έβαλε τα χέρια του στο νερό και έπλυνε στόμα, μύτη (ρούφηξε νερό και το φύσηξε από τα ρουθούνια) από τρεις φορές και με τρεις χούφτες. Έπειτα έβαλε τα χέρια στο νερό και έπλυνε το πρόσωπο του τρεις φορές. Έπειτα έβαλε τα χέρια στο νερό και έπλυνε τα χέρια του μέχρι τους αγκώνες από δυο φορές. Έπειτα έβαλε τα χέρια στου νερό και έπλυνε (περνώντας με τα χέρια) το κεφάλι του, μπρος και πίσω, από μία φορά. Έπειτα έπλυνε τα πόδια μέχρι τους αστραγάλους» {Μπουχάρι, νο.185,186}


Χαντίθ νο.9 : Ο Προφήτης ξεκινούσε με το δεξί

عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُعْجِبُهُ التَّيَمُّنُ فِي تَنَعُّلِهِ وَتَرَجُّلِهِ وَطُهُورِهِ وَفِي شَأْنِهِ كُلِّهِ‏

Διαβάζουμε σε αφήγηση της Άισα: «Ο Προφήτης صلى الله عليه و سلم του άρεσε να ξεκινάει από την δεξιά πλευρά όταν έβαζε τα υποδήματα του, όταν χτένιζε τα μαλλιά του, όταν πλενόταν και για οτιδήποτε άλλο» {Μπουχάρι, νο.168}


Χαντίθ νο.10 : Πως το πλύσιμο της προσευχής θα χαρίσει στον πιστό φως την ημέρα της κρίσης

Διαβάζουμε σε αφήγηση του Νουαίμ αλ Μούτζμιρ, από τον Άμπου Χουράιρα, ότι ο Προφήτης صلى الله عليه و سلم είπε:

«Πράγματι, η Ούμμα μου θα μαζευτεί την Ημέρα της Κρίσης ενώ θα είναι φωτεινή (θα φωτίζεται) στο πρόσωπο, στα χέρια και στα πόδια της και αυτό εξαιτίας του γουδού τους (πλύσιμο της προσευχής). Γιαυτο όποιος από εσάς μπορεί να επεκτείνει το σημείο φωτός του, τότε να το κάνει» {Μπουχάρι, νο.136}

Και στην διατύπωση του Ιμάμη Μούσλιμ διαβάζουμε: «Είδα τον Άμπου Χουράιρα να κάνει γουδού. Έπλυνε το πρόσωπο του και τα χέρια του σε σημείο που σχεδόν έφτασε στους ώμους του. Έπειτα τα πόδια του σε σημείο που έπλυνε και τις κνήμες και είπε: Άκουσα τον Απόστολο του Αλλάχ να λέει: «η Ούμμα μου θα μαζευτεί την Ημέρα της Κρίσης ενώ θα είναι φωτεινή (θα φωτίζεται) στο πρόσωπο, στα χέρια και στα πόδια της και αυτό εξαιτίας του γουδού τους (πλύσιμο της προσευχής). Γιαυτο όποιος από εσάς μπορεί να επεκτείνει το σημείο φωτός του, στο πρόσωπο του, στα χέρια του και στα πόδια του, τότε να το κάνει.»{Μούσλιμ, νο.580}

Και σε άλλη διατύπωση του Ιμάμη Μουσλιμ: «Άκουσα τον Χαλίλ μου (τον αγαπητό μου φίλο) να λέει: «Τα στολίδια του πιστού θα φτάσουν εκεί που φτάνει το γουδού του» {Μούσλιμ, νο.586}


Χαντίθ νο.11 : Η ντουά πριν εισέλθουμε στο αποχωρητήριο

Σε αφήγηση του Άνας ίμπν Μάλικ, αναφέρεται ότι ο Προφήτης صلى الله عليه و سلم όταν έμπαινε στο αποχωρητήριο (αυτό που λέμε σήμερα τουαλέτα) έλεγε την ντουά: «Ω Αλλάχ, αναζητώ καταφύγιο σε εσένα από τα αρσενικά και θηλυκά δαιμόνια» – Αλλάχούμα ινι αούδουμπικα μιν χούμπθ ουάλ Χαμπάηθ {Μπουχάρι, νο.142}


Χαντίθ νο.12 :Κανονισμοί για την κατεύθυνση του αποχωρητηρίου

Σε αφήγηση του Άμπου Αγιούμπ αλ Ανσάρι, ο οποίος είπε ότι ο Απόστολος του Αλλάχ صلى الله عليه و سلم είπε: «Όταν πηγαίνετε για την ανάγκη σας, μην έχετε κατεύθυνση προς τον Κίμπλα όταν ουρείτε και αφοδεύετε και μην γυρνάτε τις πλάτες σας προς αυτήν (Κίμπλα), αντι γιαυτό, να έχετε κατεύθυνση προς την ανατολή η την δύση». Ο Άμπου Αγιούμπ είπε: «Φτάσαμε στην ΑσΣάαμ και βρήκαμε αποχωρητήρια φτιαγμένα που είχαν κατεύθυνση προς την Καάμπα, γιαυτο στραφήκαμε αλλού (όταν κάναμε χρήση) και ζητήσαμε συγχώρεση από τον Αλλάχ» {Μπουχάρι, νο.394}


Χαντίθ νο.13 : Το αποχωρητήριο εντός οικίας

Σε αφήγηση του Αμπντάλλαχ Ίμπν Ούμαρ ο οποίος είπε: «Μια ημέρα ανέβηκα στη κορυφή του σπιτιού της Χάφσα και είδα τον Προφήτη να κάνει την ανάγκη του κοιτώντας προς την περιοχή ασΣαάμ και την πλάτη του να κοιτάει την Καάμπα και σε άλλη αφήγηση «με κατεύθυνση προς την περιοχή Μπάιτ αλ Μάκντις (Ιερουσαλήμ)» {Μπουχάρι, νο.148}


Χαντίθ νο.14 :Καθαρισμός με νερό 

Ο Άνας Ίμπν Μάλικ είπε: «Ο Προφήτης صلى الله عليه و سلم έμπαινε στο αποχωρητήριο και εγώ μαζί με έναν της ίδιας ηλικίας με εμένα (νέος) κουβαλούσαμε ένα μικρό δοχείο με νερό  και ένα δόρυ. Έπειτα καθάριζε (ιστιντζά) τον εαυτό του με νερό» {Μούσλιμ,νο.620 – Μπουχάρι, νο.152}


Χαντίθ νο.15 : Δεν συνιστάται ο καθαρισμός με το δεξί χέρι και το φύσημα στο δοχείο από το οποίο πίνουμε

Σε αφήγηση του Άμπου Καταάντα αλ Χάριθ ιμπν Ραμπί αλ Ανσάρι, είπε ότι: «Ο Απόστολος του Αλλάχ είπε: Κανείς από εσάς να μην κρατάει το πέος του με το δεξί του χέρι όταν ουρεί, και όταν αφοδεύει να μην καθαρίζεται έπειτα με το δεξί χέρι, και (όταν πίνει νερό) να μην φυσάει (με την ανάσα του) στο δοχείο (από το οποίο πίνει)» {Μούσλιμ, νο.613 – Μπουχάρι, νο.154}